Czym jest alergia pokarmowa u dziecka i jak sobie z nią radzić?

Co dziesiąty niemowlak cierpi na objawy alergii pokarmowej. Biegunka, wysypka, świąd czy nudności powinny wzbudzić szczególną czujność mamy. Sprawdź jakie produkty mogą wywołać takie reakcje u twojego dziecka.

Czym jest alergia?

Alergia to nieprawidłowa reakcja organizmu na określony czynnik. W przypadku alergii pokarmowej alergenem jest składnik diety. Układ odpornościowy rozpoznaje nieszkodliwy alergen jako element zagrożenia, starając się go zneutralizować lub wydalić z organizmu.

Jakie są przyczyny alergii pokarmowej u dziecka?

Objawy alergii przeważnie nie pojawiają się podczas pierwszego kontaktu z alergenem. Nie występują wtedy żadne reakcje alergiczne, ujawniają się one dopiero przy kolejnym zatknięciu z alergenem. Choć alergie pokarmowe mogą występować w każdym wieku, to jednak najczęściej zdarzają się u niemowląt i małych dzieci. W dużym stopniu ryzyko rozwoju alergii zależy od uwarunkowań genetycznych. Okazuje się, że u dzieci zdrowych rodziców prawdopodobieństwo pojawienia się alergii wynosi 5-15%. Sytuacja zmienia się jednak gdy jeden z rodziców jest alergikiem, wtedy ryzyko wzrasta do 40%, w przypadku obojga sięga nawet 60-80%. Nierzadko alergie pokarmowe są pierwszym objawem skłonności organizmu do innych chorób alergicznych. Oprócz czynników genetycznych ryzyko rozwoju alergii pokarmowych zwiększa ekspozycja na alergeny, czyli zbyt wczesne wprowadzenie do pożywienia niemowląt produktów stałych, niewłaściwa dieta kobiet w czasie ciąży lub karmienia.

Które produkty uczulają?

Choć praktycznie każdy pokarm może wywołać alergię to najczęściej uczulają: zboża z glutenem, jaja, orzechy, mleko, seler, gorczyca, sezam, łubin. Objawy alergii pokarmowych mogą dotyczyć układu pokarmowego, zmian na skórze, rzadziej układu oddechowego. Często już w czasie połykania występuje swąd i obrzęk warg, błony śluzowej jamy ustnej, podniebienia oraz gardła. Zwykle są to odczyny krótkotrwałe i nie zawsze towarzyszą im dodatkowe objawy uczuleniowe. Natomiast niektóre składniki pokarmowe po dostaniu się do żołądka i jelit wywołują wzdęcia, bóle brzucha, biegunkę, mdłości, nadmiar gazów w jelitach. Zdarza się również, że na skórze pojawiają się zmiany w okolicach uszu, na policzkach, w zagięciach łokci i kolan, pokrzywka, liszaj grudkowy. Rzadziej alergii pokarmowej towarzyszy przewlekły kaszel, nieżyt nosa, astma.

Jak rozpoznać alergię?

Diagnostyka alergii pokarmowej jest trudna, ponieważ nie ma prostego badania pozwalającego jednoznacznie rozpoznać tę chorobę. Dlatego bardzo ważny jest wywiad żywieniowy, chorobowy, obciążenia rodzinne, a także ekspozycja na alergeny pokarmowe. Testy skórne tak przydatne w wykrywaniu alergii wziewnych i kontaktowych, nie spełniają tu swojej roli. W tym rodzaju alergii badania laboratoryjne krwi pomagają ustalić diagnozę. Podwyższona liczba eozynofilów (więcej niż 400/1 ml) może wskazywać na alergię. Eozynofile to granulocyty kwasochłonne w surowicy krwi. Podobnie oznaczenie stężenia przeciwciał IgE (całkowite powyżej 100 j.m / ml) wskazuje na alergię, choć warto pamiętać, że jest również podwyższone w chorobach pasożytniczych i nowotworowych. W diagnozie alergii oznacza się też stężenie swoistych przeciwciał IgE skierowanych przeciwko konkretnym alergenom. Czasem w warunkach szpitalnych przeprowadza się również testy prowokacji tzn. bada się liczbę eozynofilów przed i po spożyciu pokarmu uczulającego. U alergika po 30 – 60 minutach występuje wtedy znaczne podwyższenie eozynofilów. Najprostszą metodą rozpoznania alergenu jest jednak dieta eliminacji. Z diety dziecka stopniowo usuwa się pojedynczo produkty mogące wywołać odczyn alergiczny do czasu prawidłowego wychwycenia negatywnego czynnika.

Jak zmniejszyć ryzyko wystąpienia alergii?

Ryzyko wystąpienia alergii u dziecka można zminimalizować poprzez karmienie piersią przynajmniej do 4-6 miesiąca. Dzieje się tak za sprawą komórek odpornościowych oraz hormonów, które znajdują się w mleku kobiety, i które chronią niemowlę przed substancjami uczulającymi. Wprowadzając nowe pokarmy dobrze jest dodawać do diety tylko jeden składnik, następnie przez kilka dni obserwować jak organizm go toleruje. Jeśli nie ma niepokojących objawów to można dodać kolejny. Jeśli dziecko źle reaguje na dany pokarm, a odstawienie go łagodzi objawy, oznacza to nic innego jak tylko alergen. Silnie alergizujących produktów lepiej w ogóle nie podawać małym dzieciom i unikać nieświadomego ich spożycia w produktach przetworzonych.

Oceń artykuł:
Średnia ocena: 5 Ilość głosów: 1

Porady dla rodziców

Masz pytanie?